Wielu klientów pyta mnie o to, jakiej wysokości alimentów mogą domagać się na rzecz dziecka od drugiego rodzica w toku postępowania o rozwód lub sprawy o alimenty. Odpowiedź zawsze musi być udzielona indywidualnie, ponieważ dzieci mają różne potrzeby, a rodzice różne możliwości zarobkowe i majątkowe. W tym wpisie postaram się opisać w jaki sposób sąd ustala wysokość alimentów.

Od czego zależy wysokość alimentów?

Zgodnie z art. 135 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego wysokość alimentów zależy od dwóch czynników:

    1. Usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego;

    1. Zdolności zarobkowych i majątkowych zobowiązanego.

Usprawiedliwione potrzeby uprawnionego

Usprawiedliwione potrzeby uprawnionego są pierwszym czynnikiem, od którego uzależniona jest wysokość alimentów. Warto podkreślić, że chodzi o potrzeby „usprawiedliwione”, a nie wszystkie potrzeby uprawnionego. Nie da się ustalić sztywnego katalogu, który zawierałby wszystkie potrzeby uprawnionego, które należałoby uznać za usprawiedliwione. W orzecznictwie i w doktrynie bezspornym jest, że do takich potrzeb należą: zapewnienia mieszkania, wyżywienia, higieny, ubrań, obuwia i leczenia. Ponadto, w przypadku, gdy uprawnionym jest dziecko, pobierające naukę do takich wydatków będą należeć koszty związane z edukacją, zajęciami dodatkowymi, wycieczkami i wakacjami.

Do uzasadnionych potrzeb uprawnionego należeć także koszty prawidłowego odpoczynku i rozrywki, które są potrzebne dla prawidłowego rozwoju dziecka i zależne od jego wieku. Do tej kategorii będą się zaliczać m.in. koszty wyjścia do kina i teatru, koszty zakupu książek, gier, sprzętu sportowego, zabawek oraz koszty aktywnego spędzania czasu oraz wyjść z rówieśnikami.

Ponadto, usprawiedliwionymi potrzebami dziecka będą koszty, które są konieczne biorąc pod uwagę stan zdrowia dziecka. Należą do nich m.in koszty zakupu leków, które są przyjmowane na stałe, suplementów diety, koszty wizyt lekarskich, koszty terapii oraz koszty zakupu sprzętu rehabilitacyjnego. Warto też wskazać np. na koszty specjalistycznej diety, jeżeli dziecko z uwagi na chorobę lub alergię takiej wymaga.

Zdolności zarobkowe i majątkowe zobowiązanego

Drugim czynnikiem, od którego uzależniona jest wysokość alimentów są zdolności zarobkowe i majątkowe zobowiązanego. Ustawodawca celowo wskazał na zdolności, nie zaś na rzeczywiste dochody lub majątek zobowiązanego, co oznacza, że sąd orzekający o obowiązku alimentacyjnym ma obowiązek badać, jakie są rzeczywiste możliwości majątkowe i zarobkowe zobowiązanego, a nie opierać rozstrzygnięcia na ustaleniu rzeczywiście aktualnie uzyskiwanych dochodów (A. Kawałko, H. Witczak [w:] Kodeks rodzinny i opiekuńczy. Komentarz aktualizowany, red. M. Fras, M. Habdas, LEX/el. 2023, art. 135).

Może się zdarzyć, że sąd ustali alimenty w kwocie wyższej niż uzyskiwane przez zobowiązanego dochody. Będzie to miało miejsce, w sytuacji gdy zobowiązany posiada wyuczony dobrze płatny zawód go nie wykonuje, pozbawiając się w ten sposób możliwości uzyskiwania większych dochodów, czy też złośliwie porzuca pracę albo pracuje w niepełnym wymiarze czasu pracy.

Z kolei zdolności majątkowe to majątek posiadany przez zobowiązanego, a także potencjalne dochody, które mogą być uzyskiwane z tego majątku, np. dochody, które mogą być uzyskiwane z wynajęcia mieszkania lub wydzierżawienia nieruchomości rolnej.

Co istotne, przy orzekaniu o alimentach obowiązuje zasada równej stopy życiowej. Zgodnie z tą zasadą jeżeli rodzice mają znaczne możliwości majątkowe i zarobkowe, to powinni zaspokajać potrzeby dzieci nawet na wyższym poziomie niż ich usprawiedliwione potrzeby, tj. na takim poziomie, który pozwoli utrzymać równą stopę życiową rodzica i dziecka.

Podsumowanie

Podsumowując, przy ustalaniu wysokości alimentów kluczowe znaczenie mają usprawiedliwione potrzeby uprawnionego oraz zdolności zarobkowe i majątkowe zobowiązanego. Jeżeli zobowiązany do obowiązku alimentacyjnego ma bardzo wysokie zdolności zarobkowe i majątkowe to również ta okoliczność powinna mieć wpływ na wysokość zasądzonych alimentów, które mogą przekraczać usprawiedliwione potrzeby uprawnionego, zgodnie z zasadą równej stopy życiowej.

Jeśli potrzebujesz pomocy adwokata w sprawie o alimenty lub ich zmianę (podwyższenie i obniżenie alimentów) albo w innych sprawach rodzinnych (rozwód, pozbawienie i ograniczenie władzy rodzicielskiej, ustalenie kontaktów z dzieckiem, podział majątku) zapraszam do kontaktu pod numerem telefonu 668 001 003 lub do kontaktu osobistego w Kancelarii przy ul. Moniuszki 20 w Tarnobrzegu.

#Adwokat #Alimenty #Praworodzinne #Tarnobrzeg